Słowa, które zostały umieszczone w tytule, napisał przed wiekami rzymski poeta, mając nadzieję, iż twórczość go unieśmiertelni. Czym bowiem jest nieśmiertelność w wymiarze ludzkim? Otóż nieśmiertelność rozumiana w ten sposób ma jeden wymiar, wymiar pamięci potomnych o ludziach i ich czynach godnych tego, by zbudować im pomnik „trwalszy niż ze spiżu”. Myślę, iż ten wymiar „nieśmiertelności” miał na uwadze minister Jan Turski, a jednocześnie kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, podpisując 25 stycznia 2005 r. decyzję o ustanowieniu medalu „Pro Memoria”. Jak pisał płk M. Sulej w ¾ numerze Kombatanta (2005 r.): „Medal «Pro Memoria» został ustanowiony w 60. rocznicę zakończenia II wojny światowej, w celu uhonorowania osób fizycznych i prawnych szczególnie zasłużonych w utrwaleniu pamięci o ludziach i ich czynach w walce o niepodległość Polski podczas II wojny światowej i po jej zakończeniu”. Tym niezwykle prestiżowym odznaczeniem została uhonorowana również nasza szkoła, czyli Gimnazjum im. Sług Bożych Rodziny Ulmów w Markowej.
Społeczność markowska zdaje sobie sprawę, iż ostać się może tylko drzewo mające silne korzenie, silne mocą płynącą z godnych naśladowanych wzorów przeszłości. Naturalną konsekwencją takiej postawy była chęć zachowania w pamięci potomnych głęboko ludzkiej i chrześcijańskiej postawy małżeństwa Wiktorii i Józefa Ulmów, którzy nie bacząc na śmiertelne niebezpieczeństwo przyjęli pod swój dach prześladowanych Żydów. Swój gest miłosierdzia przepłacili życiem 24 marca 1944 r., kiedy to w bestialski sposób zostali zamordowani razem ze swoimi nieletnimi dziećmi i tymi, którym udzielili schronienia. Aby działanie „pro memoria” nabrało materialnych kształtów, powstała grupa inicjatywna do zbudowania pomnika Rodzinie Ulmów. Zdając sobie jednak sprawę, iż wartości duchowe są trwalsze od materialnych, nadaliśmy naszemu Gimnazjum imię Rodziny Ulmów. Bezinteresowne poświęcenie dla dobra innych, odwaga i bunt przeciw jawnej niesprawiedliwości są bowiem wartościami nieprzemijającymi i należy je zaszczepiać szczególnie młodemu pokoleniu mieszkańców Markowej.
W związku z obchodami Dnia Patronów Gimnazjum organizowane są różnorodne konkursy, mające na celu umocnienie lokalnych więzi i mocniejszą identyfikację z miejscem pochodzenia oraz jego kulturowym dziedzictwem.
Innymi działaniami służącymi podtrzymywaniu i upowszechnianiu tradycji państwowej i narodowej są Zaduszki, które corocznie odbywają się w listopadzie w Zagrodzie - Muzeum. Mieliśmy okazję gościć na takich spotkaniach Sybiraków i wysłuchiwać ich wzruszających wspomnień, a także żołnierzy września 1939 pochodzących z Markowej, którzy w tych tragicznych dniach wsławili się bohaterstwem i poświęceniem. Osoby te również na zaproszenie dyrekcji i wychowawców odwiedziły szkołę, aby podzielić się z młodzieżą swoimi wspomnieniami i uświadomić wagę odzyskanej niepodległości.
Odczuliśmy zatem wielką satysfakcję, gdy otrzymaliśmy wiadomość, iż nasze Gimnazjum zostało uhonorowane Medalem „Pro Memoria”. 11 czerwca br. delegacja Władz Gminy, Samorządu Uczniowskiego, Rady Pedagogicznej i Rady Rodziców udała się do Wojewódzkiego Domu Kultury w Rzeszowie, gdzie odbyła się uroczystość udekorowania sztandaru szkoły tym wyjątkowym odznaczeniem.