Melatonina jest naturalną substancją wytwarzaną w organizmie człowieka po zapadnięciu ciemności. Wydzielanie melatoniny zmienia się w ciągu życia człowieka, a jej produkcja jest najniższa w podeszłym wieku. Jeśli z różnych powodów jej poziom ulegnie obniżeniu, organizm natychmiast reaguje. Zaczynają występować trudności w zasypianiu, pogorszenie jakości snu, a nawet bezsenność. Dzieje się tak, gdyż melatonina odgrywa ważną rolę w regulacji biologicznego rytmu okołodobowego (regulowania godzin snu i czuwania w ciągu doby). Jej wydzielanie jest zależne od rytmu dobowego, który jest ściśle związany ze zmianami oświetlenia w nocy i w dzień. Wzrasta w ciemności, a maleje podczas oświetlenia dziennego lub pod wpływem sztucznego światła.
Coraz częściej zdarza się, że nie możemy zasnąć pod wpływem silnego stresu. Nie śpimy wtedy, kiedy powinniśmy, z powodu tempa codziennego życia i coraz większych wymagań naszej cywilizacji. Często pracujemy i jesteśmy aktywni w nocy, zamieniając noc w dzień, pojawiają się więc problemy z zasypianiem. Aby im zapobiec, można przyjmować melatoninę w formie tabletek (na pół godziny przed położeniem się do łóżka w ilości od 3 do 6 mg na noc). Sen ma wówczas naturalny przebieg, budzimy się rześcy, wyspani, unikając farmakologicznych środków nasennych, które nie zawsze mają korzystne działanie.
Z bezsennością można walczyć na różne sposoby. Jedną z alternatyw są wspomniane wcześniej leki nasenne (benzodiazepiny), wymuszają one sen farmakologicznie, powodując tym samym wiele ubocznych efektów, jak otępienie i poranne przytłumienie reakcji. Melatonina w odróżnieniu od nich jest lekiem działającym naturalnie, nie wymusza snu, przez co jego jakość jest znacznie wyższa, a rano budzimy się rześcy i wypoczęci. Pacjenci korzystający z leków nasennych są narażeni na ryzyko uzależnienia, które nie występuje w przypadku melatoniny. Benzodiazepiny uzależniają w niedługim czasie, uniemożliwiając naturalne zasypianie bez ich zażycia. W długofalowym efekcie jest to niekorzystne dla organizmu oraz psychiki pacjenta. Melatonina przyjmowana regularnie pozwala powrócić organizmowi do naturalnej równowagi snu. Działa naturalnie, więc nie obciąża innych narządów, takich jak wątroba czy nerki, może być stosowana z innymi lekami. Istnieją również preparaty ziołowe, które nie mają właściwości uzależniających czy silnie stymulujących, jednak jak dotąd nie potwierdzono ich skuteczności w obrębie bezsenności i poprawy jakości snu.

Melatonina poprawia jakość snu

Jednym z głównych wskazań do stosowania melatoniny jest poprawa jakości snu. Głębszy sen powoduje głębszą fazę snu REM, fazę marzeń sennych. Marzenia senne są objawem efektywniejszego snu. Dzięki wzmocnieniu fazy snu głębokiego pacjent ma dłuższą i mocniejszą fazę marzeń sennych, faza ta jest niesłychanie ważna dla regeneracji, to dzięki niej organizm jest zdrowy i odporny.

Jak stosować melatoninę

Melatoninę należy przyjmować przed snem lub w nocy, chyba że pracuje się w układzie wielozmianowym i śpi się w dzień, wtedy warto zażyć melatoninę przed udaniem się na spoczynek. Osoby mające kłopoty z zasypianiem powinny brać melatoninę na 1-2 godziny przed położeniem się do łóżka. Jeśli zaś nie mamy problemu z zasypianiem, a budzimy się w środku nocy, należy brać melatoninę tuż przed snem lub natychmiast po obudzeniu się w środku nocy.
Do uregulowania rytmu snu niektórym ludziom wystarcza 1 mg melatoniny na dobę, innym - ok. 10 mg. Dawkę można sobie dobrać indywidualnie na podstawie tego, jak się czujemy po obudzeniu. Ci, którzy nie mają problemów ze snem, a chcą tylko zwiększyć sprawność swego organizmu, mogą również przyjmować melatoninę tylko w nocy, i to w dawce 1-3 mg na dobę. Najważniejsze to zachować stały i regularny czas przyjmowania melatoniny.

(dhj)